Dua Ordusu Sultanı ile Buluştu

8 Ocak 2011 tarihinde restorasyona alınan ve 6 ay sonra açılacağı söylenen Eyüp Sultan Türbesi dün yıllar sonra Dua Ordusu ile buluştu. Yaşanan sözde restorasyon rezaletini ve Dua Ordusunun Sultanı ile yıllar sonra buluşmasını Gazetemiz Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Muharrem Değirmen olay yerinde inceleyerek sözde restorasyonunda detaylarını sizler için aktarıyor…

Akıllarda ki soru işaretlerini bir türlü gideremiyor. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş’ın dahi çiniler çalındı demesi sonrası varın gelin 4 yıllık restorasyonun perde arkasını siz düşünün. Memlekette 2 yılda Marmaray başta olmak üzere Otoyol dahi bitmişken bu denli paha biçilmez çinilerin olduğu türbenin restorasyonunun bitmeme sebebi ne ola?

Uzun süredir restorasyon çalışmaları süren Eyüp Sultan Türbesi dün tadilat bitmemesine rağmen Ramazan Ayında dua ordusu ile Hazreti Halid Ebu Eyyüb El-Ensari’yi ayıranlar daha fazla tepkiye dayanamayarak yarımda olsa açtılar. Gazeteniz Güncel dün 3,5 yıl sonra yapılan açılışta sizler için orada idi. Gazetemiz Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Muharrem Değirmen sizler için yıllar süren hasretin heyecanını orada yaşadı.

Hz. Muhammed’in ordusunda sancaktar olan, İstanbul’un kuşatması sırasında şehit düşen Hazreti Halid Ebu Eyyüb El-Ensari’nin türbesi, Fatih Sultan Mehmed döneminde yanındaki Eyüp Sultan Camisi ile 1459’da inşa edildi.

İstanbul’da ramazan ayında vatandaşların en sık ziyaret ettiği, orucunu açtığı mekanların başında gelen Eyüp Sultan’daki türbe, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından kurul kararları doğrultusunda yaklaşık 3,5 yıldır kapsamlı bir restorasyon geçiriyor.

TÜRBE KISMEN ZİYARETE AÇILDI

Türbe, her yıl ramazanda olduğu gibi bu yıl da vatandaşları mahrum etmemek adına kısmen ziyarete açıldı. Türbe, ramazanın ilk cuması olan bugün ziyaretçileriyle buluştu.Türbede restorasyon çalışmaları devam ettiği için içeride bekleme yapılamayacak. Ziyaretçiler bir kapıdan girip, dua ederek diğer kapıdan çıkacak.

Eyüp Sultan Türbesi, ramazandan sonra da her cuma günü ziyaret edilebilecek.

KAÇINCI 6 AY BU?

En son 3. Selim döneminde kapsamlı restorasyon yapılan Eyüp Sultan Türbesi, 250 yıl sonra ilk kez her bir noktası nakış işlercesine yeniden özenle elden geçiriliyor. Ama akıllarda ki soru işaretlerini bir türlü gideremiyor. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş’ın dahi çiniler çalındı demesi sonrası varın gelin 4 yıllık restorasyonun perde arkasını siz düşünün.

Memlekette 2 yılda Marmaray başta olmak üzere Otoyol dahi bitmişken bu denli paha biçilmez çinilerin olduğu türbenin restorasyonunun bitmeme sebebi ne ola?

Eyüp Sultan Türbesi’nin restorasyonu olarak başlayan çalışmalar kapsamına, tarihi süreç boyunca türbeve külliye ile ayrılmaz bir bütünlük arz eden ve Osmanlı padişahlarının kılıç kuşanma merasimlerinin gerçekleştiği Cülüs Yolu, Cüzhan Odası, Beşir Ağa Türbesi, hazire ve sebil de eklendi.

Türbedeki restorasyon büyük ölçüde tamamlanırken, tüm çalışmaların 6 ay içinde sona ermesi hedefleniyor.

7 BİN 678 ÇİNİ ELDEN GEÇİRİLDİ

“İstanbul’un manevi mimarı”nın türbesinin duvarlarını kaplayan çinilerin mevcut durumları perküsyon testi ve tuz ölçümü yöntemiyle tespit edildi. Tek tek tüm çiniler numaralandırılarak kayıt altına alındı.

Bununla birlikte tüm duvarların mevcut çini durumları projelendirildi. Bu çalışma sonucunda türbede toplam 7 bin 678 çini olduğu ve bu çinilerin yaklaşık yüzde 84’ünün arkasında sıva boşluğu olduğu tespit edildi. Mevcut durum, Anıtlar Kurulu’na bildirildi ve çalışmalar için izin istendi.

YANLIŞ UYGULAMALARLA UYGULANAN MALZEMELER TEMİZLENDİ

Anıtlar Kurulu’nun kararı doğrultusunda çinilere yüzeysel müdahale yapılamayacağı ortaya çıktı, çinilerin tek tek sökülmesine başlandı. Çinilerin söküldüğü bölümlerde itinalı şekilde sıva raspası yapıldı. Sökülen çinilerin arkasında geçmiş dönemlerdeki yanlış müdahaleler sonucunda uygulanan çimento ve kireç harçları çinilere zarar vermeksizin alındı. Mekanik temizlikleri yapılan çiniler, 3 aşama suda bekletme yöntemiyle tuzdan arındırıldı.

Çinilerin söküm aşamasında önceden kırık olan ya da çini karolarına monte edilen askılık, çivi gibi malzemelerin oluşturduğu kırıklar, geri dönüştürülebilir yapıştırıcı ile tümlendi.

Eyüp Sultan Türbesi restorasyonu kapsamında, Bilim Kurulu’nun kararı doğrultusunda türbe içerisindeki tüm çimento harçları alındı. Bu bölgelerden biri olan ziyaret holünün tavanındaki harç da yekpare olarak söküldü.

Türbe dış cephesindeki taşlar yenilendi, 3’er kat uygulanmak kaydıyla yüzey koruyucu sürüldü.

Çinileri sökülen duvarlarda derz açma işlemi yapıldı, buradan alınan harç analiz ettirilerek, orijinal karışımın uygulanması suretiyle açılan derzler dolduruldu.

TÜRBEDE BÜYÜK HASAR OLUŞMUŞTU

Çiniler sökülürken ve söküldükten sonra türbede geçmişte yapılan yanlış müdahalelerin (çiniler monte edilirken neredeyse tamamının arkasına enjekte edilen çimento esaslı harçlar) türbenin orijinal karkas sisteminde büyük hasarlara ve ciddi deformasyona sebep olduğu tespit edildi.

DUVARLAR YENİDEN ELDEN GEÇİRİLDİ

Buna istinaden Anıtlar Kurulu’na mevcut durum ve öneriler sunuldu, gerekli izinler alındıktan sonra çatı askıya alınmak suretiyle duvarlar yeniden ele alındı. Karkas sistem yenilendi. Tüm yenilenen ahşaplar, özel olarak ilaçlatıldı ve statik hesapları yapılarak kullanıldı.

Yenilenen ahşap karkas sistemin aralarına da özel üretim, el yapımı tuğla örüldü. Drenaj kazısı, demir parmaklıklara, tavana ve saçaklara raspa yapıldı, muhdes döşemeler kaldırıldı. Kubbeye çamur ve kireçten sıva ile kurşun kaplama, dış cepheye kumlama gerçekleştirildi.

DEPREME KARŞI GÜÇLENDİRİLMİŞ OLDU

Kurul kararının ardından yaklaşık bir ay önce türbe için çini montajına başlandı. Ziyaretçi holü duvarları ile dış cephede eksik yerlere yeni üretim çini montajı yapılacak. Restorasyon çalışmaları kapsamında Eyüp Sultan Türbesi, depreme karşı da güçlendirilmiş oldu.

ALLAH BELANIZI VERİRİ NEREDEN GELDİĞİNİ ANLAYAMAZSINIZ

TÜRBENİN RESTORASYONU BİR TÜRLÜ BİTMİYOR

Her gün binlerce kişinin ziyaret ettiği Eyüp Sultan Türbesi’nin restorasyonun bir türlü tamamlanamaması vatandaşları rahatsız etti. İstanbul`un en önemli manevi miraslarından birisi olan türbenin restorasyon çalışmalarına 28.01.2011 tarihinde başlandı ve çalışmaların 6 ay sonra sona ereceği kamuoyuna duyuruldu.

HANİ 6 AYDA BİTECEKTİ

İstanbul Türbeler Müze Müdürü Hayrullah Cengiz 2011`in ocak ayında, restorasyonun türbenin içindeki eserlerin güvenli bir yere taşındıktan sonra başlayacağını belirterek, “Ortaya güzel bir iş çıkmasını istiyoruz. Tahmini olarak 6 ayda bitmesini planlıyoruz” demişti. Cengiz restorasyonla birlikte türbedeki süslemelere müdahale edileceğini, çini onarımının ön plana çıkarılacağını ve tahrip olan iç ve dış sıvaların düzeltilip, ahşap, metal ve döşemelerin elden geçirileceğini söylemişti.

KADİR TOPBAŞ’IN İDDALARI ÇOK CİDDİ

Dün ziyarete kısmen açılmasına karşın her yerinde halen tadilatın devam ettiği Eyüp Sultan Hazretleri Türbesinde ki restorasyon çalışmaları ile ilgili 13 Aralık 2013 Cuma günü tüm basında yer alan “Eyüp Sultan türbesinin çinileri çalınmış” ifadeleri halen birçok kişiyi tedirgin etmekte.  O tarihte çıkan haberlerde yer alan; “Topbaş, restorasyon çalışmaları sırasında bir gerçekle daha karşılaştıklarını belirterek, “Maalesef Abdülhamid döneminde bazı çiniler buradan götürülmüş. Çinilerin dörtte bir ölçeğinde yok olduğunu gördük” dedi. Bir çini parçasının 80-100 bin avro civarında olduğuna dikkati çeken Topbaş, şöyle devam etti: “Bakın 80-100 bin avro değerinde olan çiniler şimdi müzelerde falan… Sahtelerini koymuşlar yerlerine, bunları da gördük. Hepsini toparladık, temizlendi. Büyük bir ölçekte tamamlanacak. 1,5 yılı aşkın, 2 yıla yakın zamandır bir çalışma var. Önce türbe diye başladık ama arkasından hazirenin tamamı, orada cülus olarak kullanılmış yapıyı, diğer kabirleri ve özellikle cülus yolunu da ciddi anlamda ele aldık. Ciddi bir çalışma yapılmakta” haberi ise halen birçok kişiyi tedirgin ederken restorasyon sonrası çiniler ve orada bulunan eserler üzerinde gerçek bir tarih testi yapılması ise ortak bir kanaat.  2015